[img width=400 height=284]http://img37.imageshack.us/img37/1442/descarteskristina.jpg[/img]
Image: Detail from Dispute of Queen Cristina Vasa (left) and René Descartes (right) by Nils Forsberg (1842-1934) after Pierre-Louis Dumesnil the Younger (1698-1781)
June လ ၈ရက္ေန႔က ဘာမ်ားထူးျခားလို႔လည္းဆိုေတာ့ ဝါသနာပါတဲ့လူေတြ သိတဲ့လူေတြအတြက္ကေတာ့ အဲဒီေန႔က ထူးျခားပါတယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ဇြန္လ ၈ရက္ေန႔ ၁၆၃၇ ခုႏွစ္မွာ ျပင္သစ္သား Descartes (ဒီခတ္) က သူ႔ရဲ႕ စာအုပ္ျဖစ္တဲ့ Discourse on the Method for Guiding One’s Reason and Searching for Truth in the Sciences ဆိုတဲ့စာအုပ္ကို ထုတ္ေဝခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီစာအုပ္က သိပၸံကို စနစ္တက် ေမြးဖြားေစခဲ့တဲ့ အလြန္တန္ဖိုးရွိတဲ့ သိပၸံေတာ္လွန္ေရး စာအုပ္တစ္အုပ္ပါပဲ။ စာအုပ္ထဲက အရမ္းနာမည္ႀကီးတဲ့ Quote ေလးတစ္ခုကို လူတိုင္းသံုးေနခဲ့တာဒီေန႔အထိပါပဲ။ Quote ေလးကေတာ့ “I think, therefore I am.” ဆိုတဲ့ တိုတိုေလးနဲ့ အဓိပၸါယ္အမ်ားႀကီး သက္ေရာက္ေစခဲ့ပါတယ္။ သူက အဲဒီ စာအုပ္ထဲမွာ သဘာဝေလာကႀကီးကို ေသခ်ာနားလည္ႏိုင္ဖို႔အတြက္ နည္းစနစ္ေတြ စည္းကမ္းေတြကို အက်ိဳးအေၾကာင္း ဆီေလွ်ာ္စြာ ေတြးေခၚမွုနဲ့ သံသယရွိျခင္းတို႔ကို သံုးၿပီး နားလည္တတ္ရမယ္လို႔ ဆိုခဲ့ပါတယ္။
Descartes ကို ၁၅၉၆ တြင္ေမြးဖြားခဲ့ၿပီး Jesuit ပညာေရးလို႔ေခၚတဲ့ (Jesuit Priests ေတြဖြဲ႕စည္းထားတဲ့ လက္တင္၊ ဂရိ၊ သခၤ်ာ ႏွင့္ Classical အေတြးအေခၚပညာ စတာေတြကို သင္ၾကားေပးတဲ့) ပညာေရးနဲ့ ႀကီးျပင္းခဲ့ပါတယ္။ သူက သူ႕အေဖလမ္းစဥ္အတုိင္း ေရွ႕ေနျဖစ္ဖို႔ကို ႀကိဳးစားခဲ့ပါေသးတယ္။ ဒါေပမဲ့ အသက္ ၂၀မွာ ကမာၻအႏွံ႔ ခရီးသြားရန္ ဥပေဒကို ေလ့လာျခင္းကေန ရပ္ခဲ့ပါတယ္။ သူဟာ တပ္မေတာ္ထဲမွာ ခဏအမွုထမ္းစဥ္အတြင္း ဆံုးျဖတ္ခ်က္တစ္ခုခ်ခဲ့ပါတယ္။ သူ႔ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကေတာ့ မွန္သည္ဆိုၿပီး သူသင္ၾကားခဲ့တဲ့ အရာေတြကို အေျခခံအဆင့္ထဲ ခြဲျခမ္းၿပီးေတာ့ စစ္ေဆးၿပီး ခိုင္မာတဲ့ အေျခအခံတစ္ခုကို ျပန္လည္တည္ေဆာက္ႏိုင္ဖို႔ ဆိုၿပီးႀကိဳးစားခဲ့ပါတယ္။
သူရဲ့စာအုပ္ထဲမွာ နိဂံုးမွာ မွန္တဲ့ သံုးသတ္ခ်က္ကို ရႏိုင္ဖို႔အတြက္ သူအၿမဲသံုးခဲ့တဲ့ စည္းကမ္းေလးခုကို သူကေဖာ္ျပခဲ့ပါတယ္။
1. Doubt everything. “The first was never to accept anything as true if I did not know clearly that it was so … and to include nothing in my judgments apart from whatever appeared so clearly and distinctly to my mind that I had no opportunity to cast doubt on it.”
2. Break every problem down into smaller parts.
3. Solve the simplest problems first, and build from there.
4. Be thorough. “The final rule was: In all cases, to make such comprehensive enumerations and such general reviews that I was certain not to omit anything.”
အထက္ေဖၚျပပါေတြကို လိုက္နာျခင္းအားျဖင့္ ဖံုးကြယ္ထားထင္ရတဲ့ အရာမွန္သမွ် (သို႔) အေျခခံက်က်နားလည္မွု မရွိႏိုင္ဘူးဆိုတဲ့ အရာမွန္သမွ် ရွိႏိုင္မွာ မဟုတ္ဘူးလို႔ သူက ဆိုခဲ့ပါတယ္။
၁၆၃၃ မွာထုတ္ေဝဖုိ႔ ႀကိဳးစားခဲ့တဲ့ စာအုပ္တစ္ခုျဖစ္တဲ့ The World, or a Treatise on Light ဆိုတဲ့ စာအုပ္ကိုကိုေတာ့ ထုတ္ေဝဖို႔ ရပ္ဆိုင္းခဲ့ပါတယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ သူ႔ရဲ့ စာအုပ္ထဲမွာ ထိုေခတ္က အျမစ္တြယ္ခဲ့တဲ့ Theological Problems မ်ားကို မ်ားစြာစိန္ေခၚမွုေတြျဖစ္ေစခဲ့လို႔ပါ။ ဥပမာဆိုရင္ေတာ့ ကမာၻဟာေနကို လည္ပတ္ေနတယ္ဆိုတဲ့ အေတြးအေခၚစတာေတြကို ပါဝင္ခဲ့လိုပါပါ။ ထိုစာအုပ္ကိုေတာ့ သူေသဆံုးၿပီး ၁၂ႏွစ္ၾကာမွ ၁၆၂၂ ခုႏွစ္ ထုတ္ေဝခဲ့ပါတယ္။ ဒီခတ္ဆိုးရိမ္ခဲ့တဲ့အတိုင္းပဲ ၁၆၆၃ မွာ Pope မင္းႀကီးက ထိုစာအုပ္နဲ့ ဒီေခတ္ရဲ့က်န္တဲ့စာအုပ္ေတြကို အဆိပ္သင့္ေစတဲ့စာအုပ္ေတြဆိုၿပီး မဖတ္ရဆိုတဲ့ စာအုပ္ထဲမွာ စာရင္းသြင္းခဲ့ပါတယ္။
ဒီခတ္ရဲ့ အက်ိဳးျပဳမွုေတြက သခၤ်ာ၊ အေတြးအေခၚ၊ သိပၸံစတာေတြမွာ မေရမတြက္ႏိုင္ေအာင္ မ်ားျပားလွပါတယ္။ သူ႔ရဲ့ အထင္ရွားဆံုး ေနာက္ထပ္ အက်ိဳးျပဳမွုကေတာ့ ကၽႊန္ေတာ္တို႔ အသံုးျပဳေနတဲ့ Dimension Systems ေတြရဲ့အေျခခံကို စတင္ေမြးဖြားေပးခဲ့တာပါ။ သူရဲ့ Coordinate System ေၾကာင့္ Calculus ရဲ့ ဖြင့္ၿဖိဳးမွုကို မ်ားစြာအေထာက္ကူျဖစ္ေစခဲ့တာမက ယေန႔ေခတ္ထိ မ်ားစြာေသာ စနစ္ေတြမွာ အသံုးခ်ေနတုန္းပါပဲ။
